Levensduur thuisbatterij: hoe lang gaat een thuisbatterij mee?

Een thuisbatterij is een investering voor de lange termijn. Dan wil je natuurlijk weten: hoe lang gaat hij eigenlijk mee? En wat gebeurt er als hij ouder wordt?

Het antwoord is minder zwart-wit dan bij een koelkast of wasmachine. Een batterij gaat zelden van de ene op de andere dag stuk. Hij wordt langzaam minder. In dit artikel leggen we uit hoe dat werkt, welke begrippen je tegenkomt en hoe je zelf de levensduur zo lang mogelijk maakt.

Hoe lang gaat een thuisbatterij mee?

De meeste moderne thuisbatterijen zijn gemaakt om ongeveer 10 tot 15 jaar mee te gaan, en soms langer. Dat is een indicatie. De werkelijke levensduur hangt af van hoe de batterij wordt gebruikt en waar hij hangt.

Fabrikanten drukken de levensduur meestal uit in cycli en geven daarnaast een garantie in jaren. Die twee samen zeggen het meest.

Wat is een laadcyclus?

Een cyclus is één keer helemaal vol en weer helemaal leeg. Laad je de batterij twee keer voor de helft, dan telt dat samen als ongeveer één cyclus.

Een batterij met 6.000 cycli kan dus, in theorie, 6.000 keer helemaal vol en leeg. Maakt hij één volle cyclus per dag, dan is dat ruim 16 jaar. In de praktijk maakt een batterij met zonnepanelen in de zomer bijna elke dag een cyclus en in de winter veel minder. Met een dynamisch contract kunnen dat er meer worden, omdat de batterij dan ook in de winter laadt en ontlaadt.

Let op: dit laat alleen de cycli zien. Ook als de batterij weinig cycli maakt, veroudert hij door de tijd heen. Daarom is de theoretische uitkomst van 30 jaar niet realistisch. De garantie en de kalenderveroudering zijn net zo belangrijk.

Degradatie: waarom een batterij langzaam capaciteit verliest

Elke lithiumbatterij verliest met de jaren een beetje capaciteit. Dat heet degradatie. Een batterij die nieuw 5 kWh opslaat, houdt na een aantal jaren bijvoorbeeld wat minder vast. Hij werkt nog prima, maar de "tank" is iets kleiner geworden.

Wanneer een batterij "op" is, is een kwestie van definitie. Vaak wordt het einde van de levensduur gelegd bij een restcapaciteit van rond de 70 tot 80% van het origineel. Ook dan kan de batterij nog gewoon werken, alleen met minder opslag.

Degradatie gaat sneller door:

• Hoge temperaturen. Warmte is een van de grootste vijanden van een batterij.
• Veel diepe cycli bij batterijen die daar gevoelig voor zijn.
• Lang helemaal vol of helemaal leeg staan.
• Hoge laad- en ontlaadstromen ten opzichte van de grootte van de batterij.

Via de app kun je vaak zien hoe je batterij het doet. Merk je na een paar jaar dat hij 's avonds iets eerder leeg is dan in het begin, dan is dat normale veroudering en geen defect. Een plotselinge, grote daling is wel een reden om contact op te nemen met je installateur.

Wat is ontlaaddiepte (DoD)?

De ontlaaddiepte, in het Engels Depth of Discharge (DoD), zegt hoe ver je de batterij leeg laat lopen. Een DoD van 90% betekent dat je 90% van de capaciteit gebruikt en 10% als buffer overhoudt.

Hoe dieper je een batterij steeds ontlaadt, hoe sneller hij over het algemeen slijt. Veel fabrikanten stellen de ontlaaddiepte daarom zo in dat de batterij niet helemaal leeg gaat. Het batterijmanagementsysteem (BMS) regelt dat automatisch. Je hoeft daar als gebruiker meestal niets mee.

LFP of NMC: welk type gaat langer mee?

Thuisbatterijen gebruiken lithium-ion cellen. De twee soorten die je het vaakst tegenkomt, zijn LFP en NMC.

Voor een thuisbatterij, waar gewicht en formaat minder belangrijk zijn dan bij een auto of telefoon, is LFP tegenwoordig de meest gekozen techniek. De cellen gaan in de regel langer mee en worden als veiliger gezien. Over veiligheid en de juiste plek lees je meer in waar plaats je een thuisbatterij.

Waar let je op bij de garantie?

Een garantie zegt veel over hoe lang een fabrikant verwacht dat een batterij meegaat. Let op deze punten:

• Looptijd in jaren. Tien jaar is voor thuisbatterijen gebruikelijk.
• Aantal cycli of hoeveelheid geleverde energie. Soms eindigt de garantie eerder als de batterij een bepaald aantal cycli heeft gemaakt.
• Gegarandeerde restcapaciteit. Hoeveel procent van de capaciteit is na de garantieperiode nog gegarandeerd?
• Voorwaarden. Bijvoorbeeld dat de batterij binnen een bepaald temperatuurbereik hangt en door een vakman is geïnstalleerd.

Lees de voorwaarden dus goed, en vraag bij twijfel wat er precies onder valt.

Hoe maak je de levensduur van je thuisbatterij zo lang mogelijk?

Je kunt zelf veel doen om je batterij gezond te houden:

1. Kies een koele, droge plek, niet in de volle zon en niet op een hete zolder.
2. Kies de juiste maat. Een batterij die past bij je verbruik wordt evenwichtig gebruikt. Lees hoe groot een thuisbatterij moet zijn.
3. Laat de sturing het werk doen. Het BMS en de app zorgen dat de batterij binnen veilige grenzen blijft.
4. Houd de software up-to-date. Updates kunnen de sturing en bescherming verbeteren.
5. Laat installatie over aan een vakman, zodat de beveiliging en aansluiting kloppen.

Een lange levensduur is ook belangrijk voor de rekensom. Hoe langer de batterij meegaat, hoe meer tijd hij heeft om zich terug te verdienen. Zie terugverdientijd van een thuisbatterij.

Wat gebeurt er aan het einde van de levensduur?

Ook als een batterij minder capaciteit heeft, kan hij vaak nog jaren mee. Een batterij die nog 70% vasthoudt, dekt nog altijd een flink deel van je avondverbruik. Of vervangen dan loont, hangt af van wat hij nog oplevert en wat een nieuwe kost.

Gaat hij er echt uit, dan wordt een thuisbatterij als elektronisch afval ingezameld en gerecycled. Gooi hem dus nooit bij het restafval. Je installateur of leverancier kan je vertellen hoe het inleveren gaat.

Hoe Voltwijk kan helpen

De thuisbatterij van Voltwijk is er in 10 en 16 kWh, met een hybride omvormer van 5, 6 of 8 kW, vanaf € 4.950 excl. btw, inclusief installatie. Via de app zie je hoe je batterij presteert. Onze eigen monteurs kiezen samen met jou een plek waar hij lang meegaat. Bekijk de thuisbatterij.